Doç. Dr. Eren Erdem Uzmanlık Alanı

SPİNAL DARLIK


Spinal darlık (fıtık), omurgaların arasındaki kanalın daralmasına bağlı, içinden geçen omurilik ve sinir köklerinin sıkışması durumudur. Çok sık görülen bir durumdur.

Omurilik ve / veya sinir köklerinin sıkışmasıyla ağrı, kramp, güçsüzlük veya uyuşmaya neden olur. Daralmanın yerine göre, bu belirtileri belde, bacaklarda, boyun, omuz veya kollarda hissedebilirsiniz.

Genellikle, daralma osteoartrit yani “aşınma ve yıpranmaya” bağlıdır. Aynı zamanda, omurgalar arasında yer alan disklerde şişkinlik veya bir parçanın koparak sinire bası yapması da mümkündür.

Spinal darlık belirtileri genellikle yavaş başlar ve zamanla kötüleşir. Bacaklarda ağrı kısa mesafelerde yürüyüşlerde bile dayanılamayacak kadar şiddetli olabilir. Hastaları sıklıkla oturmak ister veya ağrıyı hafifletmek için bir bakkal sepetini öne eğilerek taşır veya yürüteç kullanarak ağırlığı azaltmaya çalışır.

Spinal darlık omurganın bir ya da daha fazla alanlarında daralmasıdır. En sık bel veya boyunda oluşur. Bu daralmaya bağlı, omurilik veya dallarında sıkışma gelişir. Genellikle bu hastalığa sahip bir kişinin, kalçadan bacağa doğru yayılan ağrısı vardır ve bu ağrı, ayakta durma veya yürümeyle bele doğru vuran şiddetli hal alır. Yokuş yukarı veya merdiven çıkarken ağrı daha çabuk gelebilir.

Genellikle, oturarak veya üzerine eğilerek rahatladıklarını söylerler.

Ağrı önemli bir bulgudur. Ancak, spinal daralması olduğu halde, ağrısı olmayan hastalar da olabilir. Bu nedenle herhangi bir bulgu vermeyen darlıklar, tedavi de gerektirmez.

Spinal Darlık Nasıl Oluşur?
Bazı insanlar küçük bir spinal kanal ile doğarlar. Bu “doğuştan darlık” olarak adlandırılır. Fakat genellikle zaman içinde yaşa bağlı oluşur ki buna da “kazanılmış spinal darlık denir.

Spinal Darlık Kimlerde Daha Fazla Görülür?

  • Doğuştan dar spinal kanalı olanlarda
  • Kadınlarda
  • 50 yaşında veya daha büyük olanlarda
  • Daha önce omurga yaralanması veya ameliyatı geçirenlerde
  • Bazı tıbbi durumlar spinal darlığa neden olabilir. Bunlar aşağıdakileri içerir:Osteoartrit ve yaşlandıkça gelişen kemik dikeni
  • İnflamatuar spondiloartrit (örneğin, ankilozan spondilit)
  • Spinal tümörler
  • Paget Hastalığı

Spinal Darlık Nasıl Tedavi Edilir?

Spinal darlık için herhangi bir tedavi olmamasına rağmen; düzenli egzersiz, ilaç ve bazı durumlarda cerrahi rahatlama sağlayabilir. Bel fıtığıyla ilgili çok fazla yanlışlar yapılıyor. Öncelikle her bel, boyun ağrısı fıtık değildir. Bu nedenle karışabilecek diğer hastalıkları ayırt etmek önemlidir. Doğru tanıyla birlikte; hastanın bulgularına göre tedavi planlanır. Yani her bel fıtığı bir değildir. İlaç tedavisi, istirahat, ağrı blokajı, fiziksel tedavi ve rehabilitasyon en fazla yapılan tedavilerdir. Cerrahi ancak on hastadan birinde uygulanıyor. Cerrahi planlanan hastalarda bile öncelikle 7-10 gün, ilaç (kas gevşeticiler, steroid olmayan inflamasyon gideren ilaçlar-NSAII) ve istirahat verilir.

İlaçlar: Asetaminofen (parasetamol) veya non-steroid anti-enflamatuar ilaçlar (genellikle NSAİİ- ibuprofen veya naproksen gibi) ağrıyı azaltabilir. Buna ilaveten, başka ağrı kesici / veya kas spazmını gideren ilaçlar da reçete edilebilir.

Kortizon enjeksiyonları: Doğrudan omurilik çevresindeki alana kortizon enjeksiyonları geçici, bazen kalıcı büyük bir rahatlama sağlayabilir. Bu enjeksiyonlar genellikle bir hastane veya klinik ortamında, ayaktan tedavi olarak verilmektedir.

Cerrahi: Yukarıda önerilen tedavilere rağmen şikayetleri geçmeyip giderek kötüleşen veya çok ciddi sinir baskısı bulunan hastalara, cerrahi müdahaleyle “dekompresyon laminektomi” yapılabilir. Bu ameliyatta, sinirler ve omurilik için, kanal alanını boşaltılması, spinal kanal içindeki kemik dikeni ve kemik oluşumu ortadan kaldırılır. Daha sonra, doktorlar genellikle iki veya daha fazla omurga için, daha iyi destek sağlanmak için spinal füzyon (birleştirme) gerçekleştirir.

Yeni birçok çalışmanın sonuçlarına göre, kısa dönemde cerrahinin sonuçları, cerrahi olmayan tedavilere göre daha iyidir. Ancak, tüm ameliyatlarda olduğu gibi, nadir olmakla birlikte, bu ameliyat da bazı riskler taşır ve sonuçları değişebilir. Bu riskler; beyin ve / veya bacaklarda pıhtı oluşumu, omurilik etrafındaki dokuda yırtılma, enfeksiyon ve sinir kökü yaralanmasıdır. Ameliyat rahatlama getirebilse de, spinal darlık veya osteoartrit tedavi olmaz ve belirtiler tekrarlayabilir.

Egzersiz: Düzenli egzersiz, size kol ve üst bacak (kalça adduktor ve abduktorları, kuadriseps gibi) kaslarını güçlendirecektir. Bu denge, yokuş ve düz yolda yürüme yeteneği yanı sıra ağrının kontrolünü de sağlar. Bir fizyoterapist size uygun olan egzersizleri gösterebilir.



Doç. Dr. Eren Erdem’i, sosyal medya hesaplarından

Takip Etmeyi Unutmayın!

Doç. Dr. Eren Erdem’i Facebook, Twitter, Instagram ve Youtube’dan takip edebilirsiniz.



Doç. Dr. Eren Erdem Tüm Hakları Saklıdır.